ADYM.KZ / Отбасылық цифрлық картаның (ОЦК) деректерін талдау нәтижесінде Шымкент қаласында NEET санатындағы жастар санының төмендеу динамикасы байқалады. Атап айтқанда, 2024 жылы бұл көрсеткіш 12 649 адамды құраса, 2025 жылдың қорытындысы бойынша 6 932 адамға дейін төмендеген. 2026 жылдың шілде айында NEET санатындағы жастар саны 6 484 адам болса, қыркүйек айында 5 805 адамды құрады.
NEET санатындағы жастар санының өзгеру динамикасын ескере отырып, жастардың әлеуметтік жағдайын зерделеу және оларды қоғамның белсенді өміріне тарту бағытында кешенді жұмыстар жүргізілуде. Осы мақсатта 5 805 жасқа жеке хабарласу арқылы талдау жұмыстары ұйымдастырылды. Оның барысында жастардың әлеуметтік жағдайы, жұмыспен қамтылуы, білім алуы, кәсіби бағыты және мемлекеттік қолдау шараларына қажеттілігі зерделенді.
Аталған жұмыстарға Шымкент қаласы жастар саясаты басқармасының «Жастар ресурстық орталығы» КММ қызметкерлері, Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі Шымкент қаласының Полиция департаменті, Шымкент қаласының Мансап орталығының мамандары, аудан әкімдіктерінің жауапты қызметкерлері және салалық басқармалардың өкілдері қатысты.
Жастардың әрқайсысының жағдайын нақты зерделеу арқылы оларға қажетті қолдау тетіктерін анықтауға басымдық берілді. Осы мақсатта NEET санатындағы жастардың тізімі 17 санатқа бөлініп, әр бағыт бойынша тиісті салалық басқармаларға, аудан әкімдіктеріне және құзырлы органдарға жолданды. Бұл тәсіл жастармен жүргізілетін жұмысты нақты бағыттар бойынша ұйымдастырып, олардың мәселелерін тиісті деңгейде қарауға мүмкіндік береді.
Жұмыс барысында жастардың бір бөлігіне жұмыспен қамту мәселелері бойынша кеңес берілсе, енді біріне кәсіптік оқуға қатысу, білімін жалғастыру немесе жаңа мамандық меңгеру мүмкіндіктері түсіндірілді. Сонымен қатар кәсіпкерлікпен айналысуға ниетті жастарға қолданыстағы мемлекеттік қолдау шаралары туралы ақпарат ұсынылды.
Жастарға бос жұмыс орындары, кәсіптік даярлау және қайта даярлау курстары, қысқа мерзімді оқыту бағдарламалары, кәсіпкерлік бастамаларды қолдау мүмкіндіктері туралы ақпарат берілді. Мемлекеттік бағдарламаларға қатысу талаптары мен қажетті құжаттар жөнінде де түсіндіру жұмыстары жүргізілді.
Профилактикалық жұмыстардың маңызды бағыты – жастарды еңбек нарығына бейімдеу және олардың әлеуетін тиімді іске асыруға жағдай жасау. Осы ретте әр жастың қызығушылығы мен мүмкіндігіне қарай тиісті бағыт ұсынуға, жұмыспен қамтуға және әлеуметтік қолдау шараларына қол жеткізуіне ықпал ету көзделген.
Сонымен қатар NEET санатындағы жастар арасында құқықтық және әлеуметтік мәселелердің алдын алу, қоғаммен байланысын нығайту және белсенді азаматтық ұстанымын қалыптастыруға бағытталған түсіндіру жұмыстары да жүргізілуде.
Жалпы, ОЦК деректерін тұрақты талдау, жастардың жағдайын жеке зерделеу және жауапты мемлекеттік органдардың өзара іс-қимылы NEET санатындағы жастармен жұмысты жүйелі ұйымдастыруға мүмкіндік береді. Бұл бағыттағы жұмыстар алдағы уақытта да жалғасып, жастарды жұмыспен қамтуға, білім алуға және кәсіби тұрғыдан дамуына қолдау көрсетуге бағытталатын болады.
