ADYM.KZ / Қазақстанда алғаш рет Қолөнершілер күні аталып өтті. Жаңа мереке ұлттық қолөнерді жаңғыртуға, дәстүрлі кәсіпті дәріптеуге және мәдени мұраны сақтауға үлес қосып жүрген шеберлердің еңбегін ұлықтау мақсатында ресми мерекелер күнтізбесіне енгізілді. Бұл туралы Мәдениет және ақпарат министрлігі хабарлады.
Еліміздегі қолөнершілерді біріктіретін ірі ұйымдардың бірі – 2012 жылы құрылған Қазақстан қолөнершілер одағы. Қазіргі таңда ұйым республика бойынша 650-ден астам қолөнершінің шығармашылық бастамаларын қолдап келеді.
Министрліктің мәліметінше, ұлттық қолөнерді сақтау және ұрпақтар сабақтастығын нығайту мақсатында «Креативті индустрияларды дамыту қоры» корпоративтік қоры «Ұлттық қолөнер мектебі» жобасын іске қоспақ. Жоба 15 шілдеде басталады. Бастама аясында қолөнершілерге қолдау көрсетіліп, олардың тәжірибесін жас буынға үйрету және ұлттық қолөнердің үздік үлгілерін кеңінен насихаттау көзделген.
Қазақстан қолөнершілер одағы құрылғаннан бері «Шебер» республикалық байқауы 12 рет ұйымдастырылып, ондаған көрме, фестиваль, оқыту семинарлары мен шеберлік сабақтары өткізілді. Осы шаралардың нәтижесінде жүздеген шебер мен жас маман киіз басу, керамика, зергерлік өнер, ағаш ою, кесте тігу және ұлттық қолөнердің өзге де бағыттары бойынша кәсіби біліктілігін арттырды.
Қазақстандық шеберлер АҚШ, Ұлыбритания, Франция, Үндістан, Қытай, Малайзия, Түркия, Өзбекстан, Әзербайжан және басқа да елдерде өткен халықаралық көрмелер мен фестивальдерге қатысып, қазақтың ұлттық қолөнерін әлемге танытып келеді.
Соңғы жылдары Қазақстан қолөнершілер одағы Британ кеңесі, Смитсон халық шығармашылығы және мәдени мұра орталығы, Дүниежүзілік қолөнер кеңесі секілді халықаралық ұйымдармен бірлескен жобаларды жүзеге асырды.
Мәдениет және ақпарат министрлігі ұлттық қолөнерді халықаралық деңгейде насихаттауға ерекше назар аударып келеді. Қазақстанның шетелдегі мәдениет күндері аясында Тәжікстан мен Қатарда қолөнер көрмелері ұйымдастырылса, 2026 жылы қазақстандық шеберлер Армения, Әзербайжан және Өзбекстанда өткен халықаралық фестивальдерге қатысты.
Бұдан бөлек, биыл маусым айында «Креативті индустрияларды дамыту қоры» жанынан өңірлердегі креативті бастамаларды қолдауға бағытталған Creative Aimaq жобасы іске қосылды. Оған қолөнер шеберлері де белсенді қатысуда.
2023 жылдан бері Қазақстан Республикасының Ұлттық музейінде Қолөнершілер орталығы жұмыс істейді. Орталық ұлттық қолөнер туындыларын көпшілікке таныстырып, шеберлік сабақтарын өткізетін маңызды мәдени алаңға айналды.
Ұлттық қолөнерді халықаралық деңгейде ілгерілеткен маңызды жобалардың бірі – 2025 жылы өткен ALA CRAFT халықаралық фестивалі. Сол жылы Алматы музыкалық аспап жасау және зергерлік өнер бағыттары бойынша Дүниежүзілік қолөнер қаласы мәртебесіне ие болды.
Ал 2026 жылдың наурызында Алматыда өткен Nomadic Art: Дала мәдениетінің жаһандық келбеті халықаралық фестивалі аясында ғылыми-тәжірибелік конференция, сәндік-қолданбалы өнер көрмелері және этностильдегі киім топтамаларының көрсетілімдері ұйымдастырылды.
