ADYM.KZ / Білім беру ұйымдарында кездесетін буллинг пен кибербуллинг мәселесі қоғамның ерекше назарын талап етеді. Құрдастары тарапынан қорқытуға, мазақтауға немесе психологиялық қысымға ұшыраған балалардың эмоционалдық жағдайы мен әлеуметтік бейімделуіне кері әсер етуі мүмкін. Осыған байланысты Шымкент қаласында «Мейірімді мегаполис» бастамасы аясында жасөспірімдер арасындағы зорлық-зомбылықтың алдын алу және қауіпсіз орта қалыптастыру бағытында психологиялық-құқықтық түсіндіру жұмыстары жүргізілуде.
Қалалық білім басқармасы мен полиция департаментінің ювеналды бөлімшелері бірлесіп, мектептер мен колледждерде «Буллинг деген не және одан қалай қорғануға болады?» тақырыбында тренингтер мен семинарлар ұйымдастырды. Іс-шаралардың негізгі мақсаты – оқушылардың құқықтық сауаттылығын арттыру, өзара сыйластық мәдениетін қалыптастыру және қысым көрсету жағдайларына бейжай қарамауға үйрету.
Кездесулер барысында жасөспірімдерге буллингтің негізгі белгілері, оның психологиялық салдары және кибербуллингтің әлеуметтік желілер арқылы таралу ерекшеліктері түсіндірілді. Сондай-ақ интернетте қорлайтын пікірлер жазу, жеке мәліметтерді рұқсатсыз жариялау, қорқыту және физикалық күш көрсету сияқты әрекеттердің салдары туралы айтылды. Мамандар мұндай жағдайға тап болған балаларға сенімді ересектерден, педагогтерден немесе психологтерден көмек сұраудың маңызын жеткізді.
Психолог-сарапшы Гүлмира Төлегенова буллингтің бала психологиясына тигізетін әсеріне тоқталды.
«Көп жағдайда буллингке ұшыраған балалар тұйықталып, ауыр психологиялық күйзеліске тап болуы мүмкін. Ал қысым көрсеткен жасөспірімдер өз әрекетінің салдарын әрдайым түсіне бермейді. Сондықтан мектеп психологтері мен ұстаздар балалармен тығыз жұмыс істеп, мәселені ерте кезеңде анықтауы қажет. Ашық диалог, өзара сыйластық және балалардың құқықтарын түсіндіру қатыгездіктің алдын алуға көмектеседі», – деді ол.
Мамандардың айтуынша, білім беру ұйымдарында қолайлы психологиялық ахуал қалыптастыру, сенім телефондарының қолжетімділігін қамтамасыз ету және психологиялық қолдау қызметтерін жетілдіру маңызды. Бұл балалардың өз мәселесін ашық айтуына және қажетті көмекті уақытылы алуына мүмкіндік береді.
Буллингтің алдын алу – ата-аналар, педагогтер, психологтер мен қоғамның ортақ міндеті. Осы бағыттағы жұмыстар алдағы уақытта да жалғасып, әрбір баланың қауіпсіз білім алуына және тұлғалық дамуына қолайлы жағдай жасауға бағытталмақ.
